Bevrijdingspreken - Enschede

Haaksbergsestraat in Enschede 1 april 1945. Het gemeentehuis is zichtbaar op de achtergrond.

De bevrijders zijn er.

Christus Koning.

Preek, uitgesproken door Ds. S. H. J. VOORS, op Zondag 8 April 1945 in de Groote Kerk.

Schriftlezing: Ps. 118 : 14-29. Liederen: Gez. 304; Ps. 9 : 1, 2, 3, 6, 7, 8; Gez. 152; Gez. 301 :1, 6. Tekst: I Cor. 15:25,

Christus moet als Koning heerschen, totdat Hij alle de vijanden onder zijne voeten zal gelegd hebben. 1. De Paaschdagen van 1945 zullen voor onze stad onvergetelijk blijven. Na vijf jaren van smart en angst kwam een sterk leger hier binnen rollen, waarvoor de verdrukker moest wijken en een loodzware last is ons afgevallen. Nog volgden enkele angstige uren, eischte de dood zijn slachtoffers, maar spoedig was de stad met behulp van onze eigen, in stilte bewapende, dappere mannen ge- zuiverd, werd de oude geliefde driekleur ontplooid en heette een juichende stad het kranige Engelsche leger welkom, dat onze on- beschrijfelijke gevoelens zoo goed bleek te begrijpen. Het verstaat onze taal niet, maar wel verstaan wij elkaar hierin, dat ons in Twente de vrijheid is teruggeschonken, nu dit leger op weg is om Europa en misschien de wereld van een tyranieke en heidensche macht te verlossen. Wij zullen niet ineens verlost zijn van alle ellende, die ons in de oorlogsjaren geteisterd heeft, maar, als bij zware ziekte: de crisis is er geweest, de patiënt mag her- stellen, doch het wordt geen gemakkelijke tijd. 2. Hoewel het Paaschfeest in de verdrukking kwam, hebben wij nimmer zoo goed begrepen, wat het beteekent om uit de dooden op te staan, te herleven, een steen te zien afwentelen van het graf, den vredegroet te ontvangen, terug te ontvangen wat ontnomen was. Ook toen was de smart van Golgotha niet dadelijk overwonnen en alleen met de grootste inspanning zou de kleine apostelkring er in slagen om het Woord van haar levenden Heer uit te dragen in de wereld. Straks zou het die kracht ontvangen van dien Heer zelf in de gave van den Heiligen Geest. Zoo moge het ons gaan. Het teksthoofdstuk, I Cor. 15, is een voortdurende jubelkreet over de opstanding van Christus uit de dooden. Het bleef de groote gebeurtenis waaruit het nieuwe volk van God leefde en op grond daarvan nam het de opbouw van een nieuwe samenleving ter hand. Na gewag te hebben gemaakt van Christus' verschijningen, ook aan Paulus zelf, zegt de apostel, dat deze overwinning van Christus zal eindigen met een volkomen herstel van deze verscheurde en verdeelde wereld, waarin God alles in allen zal zijn, licht uit licht en duisternis. Onze tekst staat midden in dezen lofzang en wijst op de periode die wij nu doormaken en die aan de voltooiing voorafgaat. In die periode moet Christus als Koning heerschen. 3. Onder de slagen van dezen oorlog hebben wij wel begrepen, dat dit een samenleving was, waarin Jezus Christus niet waarlijk overwonnen had. Egoïsme, haat en wantrouwen zaten op den troon. Wij vormden samen een Kerk, die in menig opzicht een verbastering is geweest van wat Jezus tot stand heeft willen brengen. Toch is juist in dezen tijd door velen Christus opnieuw ontdekt als de Zonne der gerechtigheid en dus als de bron voor alle pogingen om tot herstel van de ontwrichte menschelijke verhoudingen te komen. Zoo herhaalt zich het Paaschwonder onder ons. Men erkent weer dat Wet en Evangelie ons den weg des levens wijzen, dus ook den weg om te leven voor God en voor den naaste. De Kerk moet nauwe betrekkingen aanknoopen met het dagelijksche leven van het volk; zóó is haar roeping. Zóó deed zij ook in oorlogstijd en er is steun uitgegaan van haar getuigenis, toen zij haar meening uitsprak over de toenemende rechteloosheid, over de Jodenvervolging, over de slavenjacht, over de opdringing van een vreemde en heidensche wereldbeschouwing, over de sterilisatie ...... "Vrij Nederland", een der beste ondergrondsche bladen, constateerde dat, hoewel de Kerk niet aan politiek doet, zij niettemin een politieke factor van de grootste beteekenis is geweest, wat onze vijanden wel goed be- grepen hebben. Een verscheurd Europa, een in politiek verdeeld land gaat begrijpen, dat er maar één redding is: dat Christus onze geestelijke Koning moet zijn en Zijn Woord onze geestelijke Grondwet. Zijn leven van liefde en offerande wijst ons den weg tot elkander. Hoe was Christus' Woord een vertroosting voor de gevangenen, voor de ballingen, voor de families van hen, die vielen, ook in onzen kring! Dat Christus Koning is uit de kracht Zijner opstanding, wordt aan de gebroken levens openbaar en dit is de troost geweest van menig martelaar, ook in onze dagen. Geestelijke bezinning vraagt rust en evenwicht. Gij en ik hebben die nu nog niet. Wij weten echter één ding zeker, dat wij o zoo gaarne willen, dat Christus' geest woning maakt in alle harten, om ons te leiden bij den opbouw van een nieuwe maatschappij en een vernieuwd kerkelijk leven. Het kan alleen een Vrederijk wor- den, als Hij regeert ! 4. Maar met het uitspreken van een wensch alleen komen wij er niet. En met het uitspreken van een nieuwe waardering van het Christendom komt de wereld er niet. Wij moeten elkander met Christus bekend maken en ons geloof in praktijk brengen. Er zijn heel wat vijanden, die nog niet onder Zijne voeten liggen en die in ons en om ons overwonnen moeten worden. Daartoe moeten wij opnieuw gaan nadenken over Christendom en Maatschappij, het sociale vraagstuk, over de opvoeding van de jeugd, over de plaats die de Zondag onder ons moet innemen, over alles wat een leven naar Gods wil en wet kan bevorderen. Wij mogen ons ook in deze blijde dagen niet laten gaan. Onder het nazi-regiem probeerden wij "onszelf" te blijven. Dat moeten wij ook doen tegenover het Engelsche leger in ons midden, dat ons imponeert en ons bewondering afdwingt. Deze strijders voor onze vrijheid moeten zien, dat wij in de vrijheid kunnen staan. In 'onze bewogenheid en armoede moeten wij correct blijven, elkaar helpen, de jeugd helpen om niets te doen waarvoor we ons schamen moeten. Zoo b.v. ten opzichte van hen, die dezer dagen gevangen genomen zijn. Er moet aan hen recht, goed Nederlandsch recht geschieden, geen smaad, geen wraak. Niet wij mogen dit recht in handen nemen, maar zij die hiertoe zijn ge- roepen. Onze houding moet waardig zijn. Het valt te betreuren, dat dit in enkele gevallen niet zoo was. Laten wij door voorbeeld en waarschuwing zorgen, dat deze droevige weg niet verder bewandeld wordt. En ik wil ook met name aandacht vragen voor het derde punt in de boodschap der geestelijkheid van deze stad, dat regel- recht voor onze meisjes en jonge vrouwen bedoeld is. Er dreigen hier groote gevaren, die hun blijdschap in verdriet kunnen doen verkeeren. En daarvoor zouden wij hen graag behoeden. Inderdaad, er zijn vele vijanden, die onderworpen moeten worden. Laten wij er den strijd mede aanbinden. Er moet meer dan één vrede ver- overd worden. Laten wij echter ook met blijdschap uitspreken, dat velen zoo vaak getoond hebben te begrijpen wat Christus' Koningschap van ons vraagt. Met opoffering hebben zij steeds weer anderen geholpen, waarlijk door 't leven geholpen. Zij wierpen daarbij soms hun vrijheid, soms hun leven in de waagschaal om anderen te red- den, vaak met een vreugde en kracht, die zonder een vast geloof in Christus niet te verklaren is. En wat daardoor geestelijk is ge- groeid, dat moge blijven, dat moge onze sociale verhoudingen zuiveren en verbeteren. Dat brenge ook het element der dankbaar- heid in ons leven tegenover God en menschen. i Christus Koning. Hij dwong nooit om te volgen of om gehoorzaam te wezen. Hij vroeg alleen: Neem uw kruis op en volg mij E Wie zijn leven zal willen behouden, die zal het verliezen, m.aar wie zijn leven zal willen verliezen om Mijnentwil en om des Evangelies wil, die zal het vinden! Als een nieuwe Regeering en een nieuwe Kerk ons in dezen geest voorgaat en ons volk, in leed samengebracht, weer gaat opbouwen, zullen wij het werk Gods zien vorderen ook onder nieuwe voorwaarden en wetten. Natuurlijk verlangen wij naar voorlichting, meer dan nu al kan gegeven worden. In menig opzicht is de leiding daarvan in het nog niet bevrijde Westen van ons land. Straks zal er weer contact zijn. Maar er valt toch nu reeds genoeg voor ons te doen. Met vreugde kunnen wij opmerken, dat velen de oude partij- verhoudingen beu zijn en dat men zeer geneigd is om te zoeken naar wat vereenigt en verbindt. Zoo mogen wij verwachten, dat wij met elkander de nieuwe wegen vinden. Tot eer van God! Dit "Paschen"" moet blijven! Dan valt ook van deze opstanding van ons volk een licht op het kruis dat ons volk droeg. Dan is ook dit kruis niet onze ondergang, maar onze overwinning en komen wij in de lijn van wat de hoofdzaak is van ons geloof: Jezus Christus heeft zich vernederd en is gehoorzaam geworden tot den dood, ja, tot den dood des kruises. Daarom heeft God Hem ook uitermate verhoogd en Hem den naam boven allen naam geschonken, opdat in den naam van Jezus zich alle knie zou buigen en alle tong zou belijden: Jezus Christus is Heer, tot eer van God, den Vader! Dat is de belijdenis door alle eeuwen heen! Het is aan ons deze te verstaan en haar verder te dragen. Hij is Koning ondanks, of misschien juist omdat de wereld Hem verworpen heeft. Hij heerscht en zal blijven heerschen, totdat Hij alle' de vijanden onder Zijne voeten zal gelegd hebben. Hij zal eenmaal ten volle overwinnen! -- Amen.

<< Terug naar bevrijding





Ik hoor graag van u wat u van de website vindt.
Wanneer u informatie wilt delen is dat ook erg welkom.
Klik dan hier om mij te mailen.

 

Recent uitgebrachte boeken over WOII in Enschede / Twente

Wilt u verder lezen over Enschede tijdens de tweede wereldoorlog?
Er zijn in de afgelopen tijd diverse interessante boeken uitgebracht:



Blijf op de hoogte van de laatste ontwikkelingen

Outlet